Jak uporządkować procesy w małej firmie?

Jeżeli opisujemy proces wyłącznie na podstawie instrukcji, łatwo przeoczyć, jak naprawdę przebiega praca. Różnice ujawniają się przy przekazywaniu zadań: informacja zostaje w mailu, decyzja czeka na zatwierdzenie albo dokument wraca do poprawy. Dlatego zaczynam od prześledzenia jednego rzeczywistego przypadku od początku do końca.

Zacznij od sprawy, która regularnie się komplikuje

Na początek wybrałbym jedną powtarzalną czynność, na przykład przygotowanie oferty. Prześledziłbym ją od otrzymania zapytania do wysłania dokumentu. Sprawdziłbym, gdzie trafiają informacje od klienta i w którym momencie potrzebna jest decyzja o cenie.

Ważne, żeby opisać rzeczywisty przebieg pracy. Jeśli oficjalna procedura mówi jedno, a ludzie od miesięcy działają inaczej, samo przepisanie procedury niewiele pomoże. Lepiej zapytać tych, którzy wykonują zadanie, gdzie najczęściej muszą się zatrzymywać i dlaczego. Dotyczy to również przygotowania dokumentacji przed audytem ISO — dokument powinien odpowiadać rzeczywistej pracy.

Zaznacz miejsca przekazania pracy

Przy każdym przekazaniu zapisuję trzy rzeczy: kto kończy poprzedni etap, jakie informacje otrzymuje następna osoba i w jaki sposób potwierdza przyjęcie zadania. Dzięki temu widać, czy zlecenie czeka na wykonawcę, dokument czy decyzję. Nie potrzeba do tego rozbudowanego schematu organizacyjnego.

Osoba przejmująca zlecenie powinna od razu otrzymać informacje potrzebne do rozpoczęcia pracy: aktualny zakres, termin, uzgodnione zmiany i dokumenty. Jeśli musi wszystko odtwarzać z telefonów i maili, poprawianie procesu warto zacząć właśnie tutaj. Sam sposób zapisywania decyzji i przekazywania odpowiedzialności opisuję szerzej w artykule o obiegu informacji w firmie.

Jak sprawdzić, czy jest lepiej?

Wybrałbym dwa lub trzy wskaźniki. Na przykład czas przygotowania oferty, liczbę poprawek albo odsetek spraw zamkniętych w terminie. Sam pomiar ma sens tylko wtedy, gdy pomaga podjąć decyzję. Więcej na ten temat w opracowaniu KPI w małej firmie.

Nowy sposób pracy przetestowałbym na kilku rzeczywistych zleceniach. Jeśli nadal trzeba dopytywać o te same ustalenia, wróciłbym do instrukcji i poprawił miejsce, w którym gubi się informacja. O automatyzacji myślałbym dopiero po takim sprawdzeniu. Wprowadzanie nowego systemu do procesu, którego jeszcze nie rozumiemy, potrafi tylko utrwalić istniejące problemy. Więcej o takich przeszkodach piszę w artykule dlaczego wdrożenia w firmach się opóźniają.

Pięć rzeczy do sprawdzenia

  • Czy wiadomo, kiedy proces się zaczyna i kończy?
  • Czy każdy etap ma konkretną osobę odpowiedzialną?
  • Czy przy przekazaniu zadania trafiają dalej wszystkie potrzebne informacje?
  • Czy status można sprawdzić bez wydzwaniania do kilku osób?
  • Czy po zmianach rzeczywiście ubyło opóźnień i poprawek?

Żeby wykonać takie sprawdzenie samodzielnie, przygotowałem też siedem kroków audytu procesu i kartę obserwacji do arkusza. Możesz od nich zacząć bez dodatkowego oprogramowania.

Jeżeli Twoja firma zapisuje kolejne etapy zleceń w arkuszu, możesz wykorzystać je również do wstępnego sprawdzenia czasu realizacji. Na stronie Process Intelligence opisuję prostą aplikację do takiej analizy oraz jej ograniczenia. Jeśli problem dotyczy raczej odpowiedzialności i ustaleń niż danych, zacząłbym od rozpoznania konkretnego procesu, a nie od instalowania nowego systemu.

Materiał informacyjny KOORT. Przykłady sytuacji są ilustracyjne.